Trapas.

De trapas is een essentieel onderdeel van iedere fiets. Het vormt het hart van de aandrijving en bepaalt in grote mate hoe soepel en efficiënt je kunt trappen. In dit artikel leggen we je uit wat een trapas precies is, welke soorten er zijn, en waar je op moet letten bij vervanging of aanschaf.

Wat is een trapas?

Een trapas is de as waaraan de cranks met pedalen en kettingbladen zijn gemonteerd. Deze as zit gelagerd in het frame van de fiets, in een onderdeel dat we de bracket noemen. De trapas verbindt de linker- en rechtercrank en zorgt ervoor dat de trappers soepel kunnen ronddraaien.

De trapas bestaat uit meerdere onderdelen, waaronder de lagers en de as zelf. Samen zorgen ze ervoor dat je trapkracht efficiënt wordt overgebracht op de ketting en dus op het achterwiel.

Hoe worden cranks aan de trapas bevestigd?

Er zijn drie gangbare manieren om cranks aan de trapas te bevestigen:

1. Met spieën

Dit is een ouderwetse methode waarbij een wig (de spie) wordt gebruikt om de crank vast te zetten. Deze methode kom je vooral tegen op klassieke fietsen.

2. Spieloos

Dit is de modernere en sterkere methode, oorspronkelijk populair op racefietsen. Tegenwoordig is dit de standaard op vrijwel alle moderne fietsen. Hierbij schuift de crank rechtstreeks op de trapas en wordt vastgezet met een borgbout.

3. Aan één stuk (Amerikaanse stijl)

Hierbij vormen de cranks en de trapas één geheel. Dit systeem komt vooral voor op goedkopere of kinderfietsen. Hiervoor is een bredere bracketlug nodig, omdat zowel de as als de crank door de bracket gestoken worden.

Invloed op Q-waarde en kettinglijn

De Q-waarde is de afstand tussen de buitenzijden van de cranks. Een kleinere Q-waarde kan biomechanische en aerodynamische voordelen opleveren. De lengte van de trapas beïnvloedt deze waarde. Daarnaast heeft de lengte van de trapas invloed op de kettinglijn — de rechte lijn tussen het voorste en achterste kettingblad. Een goede kettinglijn voorkomt slijtage en zorgt voor soepel schakelen.

Excentrische trapas: kettingspanning regelen zonder derailleur

Een excentrische trapas is een speciale uitvoering waarmee je de kettingspanning kunt aanpassen zonder gebruik van een kettingspanner of achterderailleur. Dit systeem wordt vaak toegepast bij tandems of fietsen met een naafversnelling.

Verschillende soorten trapassen

De markt biedt meerdere constructies en standaarden. We zetten de meest voorkomende op een rij:

1. Cartridge trapas

Een volledig afgesloten eenheid met lagers. Onderhoudsvriendelijk en eenvoudig te vervangen. Dit type komt het meest voor op moderne fietsen.

2. Vaste trapas-unit

Ouder systeem waarbij lagers en as los van elkaar gemonteerd worden. Wordt nauwelijks nog toegepast.

3. BSA trapas

De British Standard Thread trapas is wereldwijd het meest gebruikte schroefdraadtype. Makkelijk te installeren en te onderhouden.

4. Trapas met twee aparte vaste kogellagers

Komt vooral voor op klassieke fietsen. De kogellagers worden afzonderlijk geplaatst in de bracket.

5. Thompson trapas

Oud type, met losse cups en vaste lagers. Komt nog sporadisch voor op oudere fietsen.

6. Fauber as

Vaak toegepast bij stevige stadsfietsen. Kenmerkt zich door een robuust ontwerp.

Wanneer moet je een trapas vervangen?

Een trapas is aan vervanging toe wanneer je krakende of schurende geluiden hoort tijdens het fietsen, of wanneer er speling in de cranks ontstaat. Moderne cartridge-trapassen hebben meestal een lange levensduur, maar slijtage is onvermijdelijk bij intensief gebruik.

Trapas kopen?

Ben je toe aan een nieuwe trapas of wil je je fiets upgraden? Bekijk hieronder een selectie van populaire modellen:

[bol_product_links block_id=”bol_57e80bad7c916_selected-products” products=”9200000039996706,9200000054590123,9200000021256499,9200000020943899,9200000020914581,9200000040706017″ name=”trapas” sub_id=”fiets onderdelen”]

oude tekstTrapas.

Een trapas is het gedeelte waaraan op de uiteinden de cranks met de pedalen en voorste kettingblad(en) zijn gemonteerd.
De as wordt gelagerd in het frame gemonteerd (in de zogeheten bracket) en bestaat uit meerdere onderdelen.

Er zijn drie manieren om de cranks aan de as te bevestigen:

• Met spieën. Vanouds de gebruikelijke methode.
• Spieloos, superieur. Vanouds op racefietsen, thans op bijna alle fietsen.
• Aan een stuk, ook wel bekend als Amerikaans. Er is hiervoor een wijdere bracketlug nodig, omdat niet alleen de as, maar ook de crank door de bracket gestoken moet worden. Komt soms voor op goedkopere fietsen.

De as is mede bepalend voor de Q-waarde, de afstand in millimeters tussen de buitenzijden van de cranks waarbij een kleiner getal biomechanische, aerodynamische en mechanische voordelen heeft. De vormgeving van de trapas is van invloed op de kettinglijn. Mede om deze reden zijn trapassen in verschillende lengtematen verkrijgbaar.

De excentrische as is een speciaal soort trapas omdat hiermee de kettingspanning kan worden geregeld in plaats van met kettingspanners of een achterderailleur.

De volgende constructies worden toegepast.

• De cartridge trapas
• De vaste trapas-unit
• De BSA trapas
• Trapas met twee aparte vaste kogellagers
• De Thompson trapas
• De Fauber as.

[bol_product_links block_id=”bol_57e80bad7c916_selected-products” products=”9200000039996706,9200000054590123,9200000021256499,9200000020943899,9200000020914581,9200000040706017″ name=”trapas” sub_id=”fiets onderdelen” link_color=”003399″ subtitle_color=”000000″ pricetype_color=”000000″ price_color=”CC3300″ deliverytime_color=”009900″ background_color=”FFFFFF” border_color=”D2D2D2″ width=”500″ cols=”2″ show_bol_logo=”undefined” show_price=”1″ show_rating=”1″ show_deliverytime=”1″ link_target=”1″ image_size=”1″ admin_preview=”1″]

Bron : wikipedia